Wij krijgen steeds meer en meer vragen over aantastingen in conifeerhagen, meestal Cupressocyparis leylandii. Het gaat dan over bruine plekken die groter worden en zelfs hele hagen die volledig bruin worden en afsterven.

Er zijn verschillende mogelijkheden maar 2 plagen steken er met kop en schouder bovenuit en zijn verantwoordelijk voor 90 % van de aantastingen.

Als de gewasschade pleksgewijs begint met het vergelen en later afsterven van de twijgen dan betreft het een invasie van takluizen (Cinara spp.)

Zijn het hier en daar volledige planten die afsterven dan is het hoogstwaarschijnlijk een schimmel.

Laten we de belangrijkste boosdoener eerst bespreken:

Takluis

Schadebeeld

Takluizen gaan conifeerhagen langzaam maar zeker zeer zwaar beschadigen. Het eerste teken zijn vergelende bladeren, gevolgd door het volledig bruin worden van de twijgen. Kenmerkend is dat het vaak oudere hagen zijn (+ 8 jaar).

Wat

Deze takluis heeft een grootte van 3-4 mm en is peervormig van model. Het beestje is moeilijk waar te nemen door zijn grijsachtig bruine camouflagekleur. Vertrekkende vanaf de kop zijn er 2 donkere strepen die naar achteren lopen en een soort V vormen op de rug. De poten zijn bleek gekleurd en over de ganse lengte dun behaard. De grijsachtige schijn wordt veroorzaakt door een waslaag die deze beesten moet beschermen tegen uitdrogen.
De takluizen zijn gedurende het volledige jaar aanwezig op de plant maar zijn normaal enkel schadelijk tussen april en oktober. Vanaf april worden ze actiever en beginnen hun cyclus van vreten en eitjes leggen. Bij hoge temperaturen verloopt de cyclus veel sneller. Door de hoge temperaturen in het vroege voorjaar waren de populaties veel vroeger actief als gewoonlijk en groeiden ze ook spectaculair snel aan. Hierbij komt ook nog dat door de warme winter er al een grotere populatie aanwezig was.

Hoe

De takluizen zuigen plantensappen uit de twijgen en jonge stammen. Het is door dit afzuigen dat de schade ontstaat. De aanwezigheid van takluizen moet niet erg groot zijn om gigantische schade te veroorzaken. Zelfs kleine populaties, 3 à 4 takluizen per tak, kunnen al verantwoordelijk zijn voor het volledig afsterven van de plant. Naast deze schade worden ook de bladschubben bevuilt met suikerachtige uitwerpselen die ervoor zorgen dat er een secundaire schimmel gaat groeien.

Bestrijding

Natuurlijke vijanden bestaan, maar komen dikwijls te laat omdat de takluizen zeer agressief zijn en grote gevolgen kunnen hebben voor Leylandii-hagen. De enige oplossing is chemische bestrijding en dan liefst zo snel mogelijk. Bij de eerste tekenen van het bruin worden van takken moet u op zoek gaan naar deze beestjes en ingrijpen. Het best is te spuiten met een combinatie van verschillende middelen nl OKAPI en CONFIDOR. Hierbij kan men best een uitvloeier gebruiken, vb bruine zeep, zodat het product beter verspreidt wordt over de oppervlakte.

Okapi heeft een contactwerking, dampwerking en translaminaire werking. Dit wil zeggen dat het werkt als de takluis wordt geraakt. Dat de stof zich in de lucht een beetje verspreid zodat ook de onderkanten van bladeren en takken goed geraakt worden en translaminair wil zeggen dat het product plaatselijk wordt opgenomen door de bladschubben en takken. Hierdoor krijgen de beesten elke keer ze sappen opzuigen een dosis product binnen.

Confidor heeft een systemische werking. Dit betekent dat het product wordt opgenomen door de plant en zo wordt verspreid via de sapstroom naar alle uithoeken van de plant. De werking is iets trager omdat er geen direct effect is maar wel zeer effectief. Elke keer de luizen sap opzuigen krijgen ze dit product binnen. Confidor heeft ook een lange nawerking zodat ook volgende generaties bestreden worden.

Je moet met veel water binneninde plant te spuiten zodat de takjes en bladeren waar de takluizen op zitten goed worden geraakt. Het is heel belangrijk van vooral de binnenkant van de plant te bestrijden. De beesten zitten binnenin en moeten echt goed geraakt worden om van een effectieve bestrijding te spreken. Hierna kunt u best zeer goed bijmesten omdat de planten veel voedingsstoffen zijn verloren door het zuigen van de luizen. Omdat leylandii’s niet gemakkelijk nieuwe scheuten maken uit oud hout kan het lang duren vooraleer de haag terug mooi is. Dit is ook sterk afhankelijk van de mate van aantasting.

Schimmel

De wortelziekte wordt veroorzaakt door Phytophthora spp. Deze komen vooral voor in gronden waar de waterhuishouding niet helemaal in orde is. De stambasis boven de grond vertoont al snel bruine, rottende vlekken. Bij het afkrabben van de bast vinden we een bruine, kurkachtige afsterving terug. Hierdoor vertoond de plant een slechte groei, doordat zijn voedselstroom wordt afgesneden. Tenslotte beginnen de twijgen te verkleuren en sterft de plant af. Bestrijding is niet gemakkelijk omdat eens de ziekte ontdekt wordt, de transportkanalen al verstopt zitten en de plant ten dode is opgeschreven. Aangieten met Rovral is een oplossing als men zeer vroeg bij de zaak is. Ook naburige planten moeten behandeld worden.